تبلیغات اینترنتیclose
سید عماد الدین نسیمی دیوانیندا شعر بیچیملری و دیل
سید عمادالدین نسیمی در پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق
شرح افکار، احوال و آثار سید عمادالدین نسیمی بر اساس تحقیقات استاد دکتر حسین محمدزاده صدیق

 

تصویر و پرتره سید عماد الدین نسیمی به قلم ناصر بخشی تبریزی

پرتره سید عماد الدین نسیمی

نقاش: ناصر بخشی، هنرمند تبریزی

12- تورکجه دیواندا دیل اؤزه‌للیکلری

نسیمی‌نین تورکجه دیوانی دیل تاریخی باخیمیندان، بیزیم اوچون ان مهم سندلردن حساب اولونور.

نسیمی‌نین شعرلری آراسیندا، ائله بئیتلر واردیر کی زولال سو کیمی آخیر و اونلاری انسان اوخودوقجا واله اولور و دیلین آخیجیلیغینا حئیران قالیر:

لبلرین قندینه شکر دئدیلر،
دئدیلر کیم دهانی یوخدور اونون،
شاما بنزه‌تدیلر قارا ساچینی،
عنبر افشان ساچینلا عارضینه،
شب یلدادورور ساچین گئجه‌سی،

 

جان شیرینه گؤر نه‌لر دئدیلر.
بی‌خبرلر عجب خبر دئدیلر.
عارضین نورونا سحر دئدیلر.
یاسمن اوزره مشک تر دئدیلر.
صورتین بدرینه قمر دئدیلر.

تورکجه دیواندا، شاعیر عربجه و فارسجا کلمه‌لری‌ده ایشلتمیشدیر. بعضاً سید نسیمی بیر دیل وورغونو و دیلچی نظر صاحیبی کیمی، السنه‌ی ثلاثهیه مسلط اولدوغونا گؤره، هر اوچ دیلده‌کی عین معنا داشییان کلمه‌لری‌ده شعرینده ایشله‌دیر. بئله حاللاری نسیمی دیوانینین لکسیکاسی کیتابیندان آلیب آشاغیدا تقدیم ائدیریک:

1. تورکجه- عربجه سؤزلرنین موازی و یاناشی ایشلنمهسی:

سای / حساب

زولف و روخون حسابینا دوشموشوز اوسته سایاروز.

دیل / لسان

سن بو نسیمی‌نین دیلین آنلا، سؤزون بیل،

 

کیم وار بو دیلدن اؤزگه بیزیم بیر لیسانیمیز.

قوش دیلی / منطق الطیر

خط و خالین منطق الطیری‌دیر اهل وحدتین،

 

قوش‌دیلین‌سن‌ترجومان ائتمک دیله‌رسن، ائتمه‌گیل.

 

برچسب ها : شناختنامه عماد الدین نسیمی بر اساس پژوهش دکتر حسین محمدزاده صدیق,سید عماد الدین نسیمی در تحقیقات دکتر حسین محمدزاده صدیق, پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق پیرامون سید عماد الدین نسیمی, شناختنامه عماد الدین نسیمی به روایت دکتر حسین محمدزاده صدیق, حسین محمدزاده صدیق مصحح آثار عماد الدین نسیمی,عماد الدین نسیمی در تحقیقات حسین محمدزاده صدیق, فضل الله نعیمی و حروفیه به روایت دکتر صدیق,شناختنامه سید عماد الدین نسیمی بر اساس پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق,
ارسال در تاريخ جمعه 7 مهر 1391 توسط دکتر صدیق. ارسال: سید احسان شکرخدایی

1- الیفنامه

الیفبا حرفلری‌نین بیر به بیر شعره سالینیب تفسیر ائدیلمه‌سینه، اليفنامه دئییلیر. بو نوع شعر، عاشیق شعری شاخه‌لریندن بیری ساییلماقدادیر. نسیمی یازدیغی اليفنامه‌لرده، حروفیلیگین حرفلر حاققینداکی دوشونجه‌لرینی راحاتجا تفسیر ائتمیشدیر. او، الیفبا حرفلرینی باشدان سونا و یا سوندان باشا، ترتیب ایله قصیده قالی‍بیندا و هر حرفی بیر بئیتین باشینا سالاراق شرح ائتمیشدیر.

همین شیوه ایندیه قده‌ر عاشیق شعرینده مرسوم اولان شیوه‌لردن ساییلیر. تورکیه‌ده بکتاشیلر و علویلر آراسیندادا بو طرز شعرلر، نسیمی‌نین تأثیری ایله طریقتین دینی- فلسفی دوشونجه‌لرینی بیر آزدا اسرار انگیز بیر هاوا ایله آچیقلاماق مقصدی ایله رایج اولموشدور.[1]

آذربایجان دیوان ادبیاتیندا اليفنامه یازان شاعیرلر چوخ اولموشلار. بو نوع شعرین اوخوجولار طرفیندن داها یاخشی منیمسنمه‌سی اوچون، آشاغیداکی پیغمبر نعتینده اولان اليفنامه‌نی نقل ائديريك:

الیف- آللاهین حبیبیدیر محمد مصطفی،
ت- تشرّف ائیله‌رم‌ اسم شریفین یادیله،
جیم- جمال رویونون بیر ذره‌سیدیر آفتاب،
خ- خلیلی‌دیر خدانین هم رسولو بی‌گومان،
ذال- ذلیل اولماز آنا هر کیم کی ائیله‌ر اتّباع،
زا- زوال یوخ شرعینه آنین الی یوم القیام،
شین- شفاعت تاجینی باشینا گئیدیردی خدا،
ضاد- ضلالت اوزره ائتمز امّتی هئچ اجتماع،
ظا-‌ظهور‌ائتدیکده‌نورو، گئتدی کوفرون ظولمتی،
غین-غارت ائیله‌دی عئشقی بو کؤنلوم شهرینی،
قاف- قدومیله تشرّف ائیله‌دی خلق جهان،
لام- لواء الحمد احسان ائتدی یزدان هم آنا،
نون- نبیلر خاتمیدیر، هم قامونون ابدالی،
هـ- هیدایت بولموشوز آنینلا بیر حق راهینا،
یا- یاراشیر خالیق و مخلوق آنی مدح ائتمگه،

 

ب- بنی‌دور ائتمه‌سین عئشقیندن اول‌شاهین خدا.
ث- ثواب اولور آنی یاد ائده‌نه بی حد، شها!
حا- حیات جاودان بولور اولان عاشیق آنا.
دال- دئدی پیغمبریمدیر اول حبیب با صفا.
را- رسالت تختی‌نین سلطانی، فخر انبیا.
سین- سعادت بولوسار اول شاها ائده‌ن اقتدا.
صاد- صلات ایله سلام اولسون آنا بی‌انقضا.
طا- طاپارلار حققه آنجاق دیله‌ییب وصل و لقا.
عین- عالملره رحمت گلدی اول خَیْرُ الْوَارا.
فا- فراقیله توتوشوب یانارام صبح و مَسا.
کاف- کریمدیر سائلینه بی‌حساب ائیله‌ر عطا.
میم- محبت ائیله‌ین بولور او سلطانا علا.
واو- وجودا گلدی آنین‌چون بو ارض ایله سما.
لام الیف- لا لایزالین دوستودور اول طاوها.
سن ده قدّوسی آنین مدّاحی اولغیل دائیما.

ادبیات تاریخیمیزده اليفنامه‌لر، اوستادنامه کیمی عاشیق شعر قالیبلارینادا سالینمیشدیر.

نسیمی‌نین الیفنامه‌لری‌نین اؤزونه مخصوص حال و هواسی واردیر. او، بورادا یئنه‌ده اؤزونون اوره‌کدن ایناندیغی حروفیلیک اینانجلارینی تفسیر و تبلیغ ائدیر.

برچسب ها : شناختنامه عماد الدین نسیمی بر اساس پژوهش دکتر حسین محمدزاده صدیق,سید عماد الدین نسیمی در تحقیقات دکتر حسین محمدزاده صدیق, پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق پیرامون سید عماد الدین نسیمی, شناختنامه عماد الدین نسیمی به روایت دکتر حسین محمدزاده صدیق, حسین محمدزاده صدیق مصحح آثار عماد الدین نسیمی,عماد الدین نسیمی در تحقیقات حسین محمدزاده صدیق, فضل الله نعیمی و حروفیه به روایت دکتر صدیق,شناختنامه سید عماد الدین نسیمی بر اساس پژوهشهای دکتر حسین محمدزاده صدیق,
ارسال در تاريخ جمعه 7 مهر 1391 توسط دکتر صدیق. ارسال: سید احسان شکرخدایی
صفحه قبل 1 صفحه بعد